Phoenix (2014, Christian Petzold, Germany)

08_phoenix_1609

1.เรื่องคือ เนลลี่ เป็นยิวในเบอร์ลินที่ถูกจับไปตอนสงครามหลังสงคราม เพื่อนสาวของเธอพาเธอกลับมาในสภาพยับเยินใบหน้าแหลกละเอียด หล่อนพยาบาลเธอ พาเธอไปผ่าตัดใบหน้าใหม่ ใบหน้าที่แค่คล้ายคลึงแต่ไม่ใช่ใบหน้าเดิม หลังจากฟื้นัตวเพื่อนสาวตั้งใจจะพาเธอกลับไปอยุ่อิสราเอล แต่เธอกลับไม่ต้องการ ที่ฌะอต้องการคือใบหน้าเดิมของเธอ โลกเดิมของเธอ โลกที่เธอเป็นนักร้องและมีสามีเป็นนักเปียโน เธอออกไปตามหาสามีของเธอ และพบเขาเป็นบริกรในบาร์เล็กๆชื่อฟีนิกซ์ เขาไม่อาจจดจำใบหน้าของเธอได้ แค่รู้สึกคลับคล้ายคลับคลลาว่าหญิงคนนี้ช่างคล้ายภรรยาของเขา เขาจึงบอกให้เธอร่วมวางแผนกับเขาโดยให้เธอเล่นเป็ฯภรรยาของเขาซึ่งตัวเธอเอง เขาจะสอนเธอ ซักซ้อมกับเธอเพื่อให้เธอ ไปกับเขาทำทีเป็นกลับมาจาแกคมป์และทวงคืนมรดกของตัวเธอเอง จากนั้น เขาจะหารสองกับเธอ เธอรักเขาอย่าไม่อาจถอนตัว เธอตัดสินใจเป็นอย่างที่เขาอยากให้เป็นเป็น เป็นตัวแทนของตัวเธอเอง เรียนู้ตัวเองจากตัวเขา รอวันที่เขาจะหันมาเห็นเธอจริงๆ แม้เพื่อนของเธอจะบอกว่าสามีของเธออาจจะเป้นคนที่แจ้งจับเธอแต่แรกก็ได้ มันก็ไม่ได้ทำให้เธอไหวหวั่น ให้ฉันเป็นอะไรในใจของเธอฉันก็พร้อมทั้งนั้น

2.ทีนี้ความงดงามอย่างถึงที่สุดคือ คุณรักคนอื่นมากพอจะยอมกลายเป็นคนอื่นเพื่อจะใกล้ชิดกับคนที่คุณรัก ความเจ็บปวดของคุณคือคุณพบว่า เขาถ่ายทอดตัวคุณที่ไม่ใช่ตัวคุณออกมา เขาพยายามสอนให้คุณเป็นคุณ แล้วคุณพบว่าคุณต้องเป็นคนอื่นที่ไม่ใช่ตัวคุณเอง แต่คุณก็รักเขามากกว่า คุณค่อยเรียนรู้ว่าคุณเป้ฯใครในใจของเขา และคุณพยายามจะเป็นคนอื่นเพื่อจะได้ทำตามใจของเขา เป็นคนอื่น เพราะคนอื่นคือตัวคุณในใจของเขา คุณเป็นคนอื่นเสมอไปเมื่อไม่ใช่ในตัวคุณเอง ใบหน้าใหใม่ของคุณทำให้คุณเกิดใหม่ แต่มันไม่ใช่การเกิดอยางเสรี หากมันคือการพบว่าตัวคุณนอดีตชาติไม่ใช่ตัวคุณที่เขาต้องการ

3.หนังซ่อนความคลุมเครือของเรื่องไว้มากมาด้วยการไม่เล่าอะไรก่อนหน้าเสียทั้งส้ิน ทุกอย่างซ่อนอยู่ในท่าทางและการสนทนาของบรรดาตัวละคร ฉากหนึ่งที่เจ็บปวดมากคือฉากที่เขาหาเสือผ้ากับรองเท้าของเธอมาให้เธอลองสวม แล้วบอกว่าเธอเดินผิด เธอบอกว่านี่อาจจะเป็นเสื้อผ้าที่เธอ -เธอในอดีตที่ไม่ใช่เธอในตอนนี้สวมใส่ แต่ไม่ใช่เสื้อผ้าของคนที่รอดมาจากแคมป์ เขาบอกเธอว่ามันไม่สำคัญอีกแล้ว ไม่สำคัญเรื่องความจริงว่าเธอไปแคมป์ความจริงคือถ้าเธอโดดเด่นเพียงพอในวันที่กลับมา คนอาจจะจำเธอไม่ได้ เธอจะไม่ได้กลับเข้ามาเป็นตัวเอง ถึงที่สุด ไม่มีความจริงเรื่องการกวาดต้อนผู้คนในช่วงสงครามอีกต่อไป ความทรงจำที่เจ็บปวดฝังอยู่แต่กับคนอย่างเพื่อนสาวของเธอที่ไม่อาจทนฟังเพลงเยอรมันได้อีกแล้ว แต่ไม่อยู่ในตัวเขา ที่พยายามจะกลับคืนสู่ภาวะดั้งเดิมก่อนสงคราม

4.หนังไม่ได้บอกว่าใครเป็นคนจับเธอ แต่ฉากที่เจ็บปวดที่สุดคือฉากที่เธอเพ้อไปเรื่อยๆขณะซ้อนจักรยานของเขาว่า ต่อให้เขาแจ้งจับภรรยาตัวเอง มันก็เป็นการจับที่ไม่จริง เพราะเขาคงจำเป็นต้องทำ พอเธอโดนจับไปเขาคงรีบกลับไปดูเธอ และยังคงรักเธอ ยิ่งเธอพยายามจะอธิบายสิ่งต่างๆมันก็ยิ่งเป็นการอธิบายให้ตัวเองฟัง ให้ฉันได้เป็นอะไรก็ได้ในใจของเธอ มันเป็นวิธีเดียวที่เธอจะรับเรื่องราวทั้งหมดเอาไว้ในใจได้

5.ไม่มีใครจะหมกมุ่นไปกับการกลายเป็นคนอื่นเพื่อที่จะได้เป็นตัวเอง และการทรยศักหลังอันเต็มไปด้วยความรวดร้าวได้หนักหนาเท่าเพตท์โซลด์ ตัวละครของเขาในทุกๆเรื่องมีลักษณะครึ่งผีครึ่คน เป็นสิ่งหนึ่งเป็นตัวแทนของสิ่งอื่นเพื่อจะได้เป็นตัวเองไม่มีสิทธิ์จะเป็นตัวเอง เพราะต้องเป็นภาพแทนเท่านั้นมันจึงมีความหมาย ในขณะเดียวกัน นีน่า ฮอส ดาราคู่บุญของเขาก็ให้การแสดงที่งดงามเจ็บปวดอย่างถึงที่สุดอีกครั้งอีกครั้ง และอีกครั้ง

6.จริงๆมีตัวละครตัวหนึ่งที่ชอบมากที่สุดในหนังเขาปรากฏขึ้นในสิบนาทีสุดท้าย เขาเป็นตัวละครที่ลูกและเมียตายหมดในสงคราม การกลับมา ของเนลลี่ อาจเป็นเรื่องน่ายินดี แต่มันทิ่มแทงเขาที่ลูกเมียเขาไม่อาจกลับมาเหมือนเธอ ความทุกข์ที่พูดไม่ได้ของเขาอาจไม่ได้เกี่ยวข้องอะไรกับตัวเรื่อง แต่ความเจ็บปวดที่ไม่อาจแก้ไขของเขาอยู่ในพื้นหลังได้สะท้อนภาพความเจ็บปวดของเนลลี่อย่างดงามเมื่อเธอร้องเพลงspeak low เศร้าสร้อย

Leave a Reply

Fill in your details below or click an icon to log in:

WordPress.com Logo

You are commenting using your WordPress.com account. Log Out / Change )

Twitter picture

You are commenting using your Twitter account. Log Out / Change )

Facebook photo

You are commenting using your Facebook account. Log Out / Change )

Google+ photo

You are commenting using your Google+ account. Log Out / Change )

Connecting to %s